باید از دامدار داخلی حمایت شود

به گزارش گروه کشاورزی و محیط زیست خبرگزاری صدا و سیما، عباس بیگدلی، نماینده مردم تاکستان در جریان سوال از وزیر جهاد کشاورزی در جلسه امروز سه شنبه 27 مرداد 1405 مجلس که به صورت مجازی تشکیل شد، با اشاره به افزایش قیمت محصولاتی مانند گوشت، برنج و مرغ اظهار داشت: وضعیت نشان می دهد بازار از مدار عقلانیت و ثبات خارج شده و علاوه بر گرانی ها، منابع بخش کشاورزی نیز از مدار اصلی خود خارج شده است.

این نماینده مجلس با تاکید بر اینکه هر اقدامی در حوزه کشاورزی نیازمند آمار های درست و دقیق است، افزود: اگر ندانیم چه میزان تولید و چه میزان وارد می کنیم و تولیدات به دست چه کسانی می رسد، هر سیاستی طراحی شود ناقص است و قطعاً فساد آفرین خواهد بود.

وی با انتقاد از در دسترس نبودن آمار های مشخص و دقیق از وضعیت تولیدات کشاورزی تصریح کرد: ما امروز به عنوان قانونگذار تصویر درستی از آمار محصولات کشاورزی به ویژه دام نداریم تا بدانیم سهم آن در تامین گوشت کشور به چه میزان است.

بیگدلی تاکید کرد: باید مشخص شود آمار های دقیق و شفاف وزارت جهاد کشاورزی در رابطه با نهاده های دامی کجاست؟ چه میزان نهاده توزیع شده؟ به دست چه کسانی رسیده و به چه قیمتی تحویل داده شده است؟

این نماینده مجلس شورای اسلامی اضافه کرد: در بحث تخصیص ارز باید شفافیت لازم اعمال و مشخص شود چه کالا هایی و با چه نرخی ارز به آنها اختصاص یافته است؟ اگر ارز تخصیص یافته چرا آثار آن در بازار دیده نمی شود؟

وی افزود: تا زمانی که آمار تولیدات نهاده ها قابل راستی آزمایی نباشد هر ادعایی درباره امنیت غذایی و نهاده ها بی نظمی در تصمیم گیری را نمایان خواهد کرد.

بیگدلی در ادامه با بیان اینکه در 16 ماه گذشته تورم خوراکی ها تقریبا سه برابر شده است، اظهار کرد: طبق آمار های ارائه شده از سوی مرکز آمار، وضعیت قیمت مرغ و تخم مرغ حتی از این میزان نیز نامطلوب تر است؛ در مردادماه 1403 قیمت هر کیلوگرم مرغ حدود 84 هزار و 600 تومان و قیمت هر کیلوگرم تخم مرغ حدود 65 هزار و 500 تومان بود، اما این ارقام در تیرماه 1405 به ترتیب به 329 هزار و 900 تومان و 244 هزار و 700 تومان رسیده است؛ به این ترتیب قیمت مرغ حدود 290 درصد و قیمت تخم مرغ حدود 273 درصد افزایش داشته است.

این نماینده مجلس اضافه کرد: در مورد برنج نیز در مردادماه 1403 قیمت هر کیلوگرم برنج ایرانی درجه یک حدود 119 هزار تومان و برنج خارجی درجه یک حدود 61 هزار تومان بود که در تیرماه 1405 به ترتیب به 527 هزار و 600 تومان و 292 هزار تومان افزایش یافته است؛ این جهش قیمتی واقعاً برای مردم قابل تحمل نیست.

عضو کمیسیون کشاورزی مجلس گفت: در هر سه گروه کالایی گوشت، مرغ و برنج، یک نقطه مشترک وجود دارد و آن تغییر نرخ ارز است. در خصوص زمان و نحوه اجرای این سیاست، کارشناسان و نمایندگان مجلس هشدار ها و تذکرات لازم را به دولت داده بودند، اما در نهایت این تغییر انجام شد.

وی تصریح کرد: وقتی نهاده های دامی گران می شوند، طبیعی است که قیمت گوشت، مرغ و تخم مرغ نیز افزایش پیدا کند و روند قیمت نهاده های دامی دقیقاً همین مسئله را نشان می دهد.

بیگدلی افزود: قیمت ذرت در آبان، آذر و دی ماه به ترتیب به 16 هزار، 41 هزار و 43 هزار تومان رسید. قیمت کنجاله سویا نیز از 24 هزار تومان در آبان ماه به 68 هزار تومان در دی ماه 1404 افزایش یافت؛ بنابراین تنها در فاصله آبان تا دی ماه 1404، قیمت ذرت 168 درصد و قیمت کنجاله سویا 183 درصد افزایش پیدا کرد.

وی ادامه داد: پس از اصلاح نرخ ارز، هزینه خوراک دام و طیور آنقدر افزایش یافت که بسیاری از مرغداران مجبور شدند میزان جوجه ریزی را کاهش دهند. در نتیجه تقاضا برای جوجه یک روزه کاهش یافت و قیمت آن در برخی مقاطع از جمله اسفند 1404 به حدود هزار تومان رسید، اما چند ماه بعد، در فروردین و اردیبهشت 1405، بازار با یک شوک معکوس مواجه شد و قیمت جوجه یک روزه در برخی مقاطع به بیش از 100 هزار تومان رسید.

عضو کمیسیون کشاورزی مجلس با بیان اینکه این وضعیت نشان می دهد بازار از مدار عقلانیت و ثبات خارج شده است، افزود: مسئله فقط گرانی نیست، بلکه منابع بخش کشاورزی نیز از مدار اصلی خود خارج شده است.

وی افزود: پیش از اجرای این اصلاحات، سالانه حدود 7 میلیارد دلار برای واردات نهاده های دامی با نرخ 28 هزار و 500 تومان تأمین می شد. با حذف این نرخ و افزایش نرخ مبنا به حدود 112 هزار و 500 تومان، تفاوت ایجادشده برای واردات سالانه نهاده ها حدود 588 هزار میلیارد تومان برآورد می شود و زمانی که این نرخ دو ماه بعد هم به 135 هزار تومان رسید، این رقم به حدود 745 هزار میلیارد تومان افزایش یافت.

بیگدلی با طرح این پرسش که این منابع کجا هزینه شده است، گفت: باید مشخص شود منابعی که در نتیجه تغییر نرخ ارز ایجاد شده و چگونه و در کجا هزینه شده است.

وی در ادامه با اشاره به موضوع بیماری تب برفکی، اظهار کرد: در حوزه دامداری نیز شرایط نامناسب است و موضوع هویت گذاری و مدیریت بیماری های دامی از جمله مواردی است که باید مورد توجه قرار گیرد.

عضو کمیسیون کشاورزی مجلس افزود: در اسفندماه 1403 نخستین تأییدیه رسمی بیماری تب برفکی در عراق گزارش شد و سازمان های مربوط نیز درباره آن هشدار دادند، اما با وجود این هشدار، در 6 اردیبهشت 1404 نیاز اولیه واکسن تنها 200 هزار دوز اعلام شد؛ این در حالی است که جمعیت گاو و گوساله کشور بیش از 7 میلیون رأس است و این میزان واکسن کمتر از 3 درصد جمعیت گاوی کشور را پوشش می داد.

بیگدلی تصریح کرد: سؤال این است که چرا با وجود هشدار های قبلی، واکسن کافی و متناسب با سویه در گردش، به موقع تأمین نشد؟ همچنین چرا با وجود مشاهده کانون های بیماری از تیرماه 1404، قرارگاه مقابله با بیماری در آبان ماه تشکیل شد؟

وی ادامه داد: خسارت ناشی از این ماجرا حداقل 2.5 هزار میلیارد تومان برآورد شده است، هرچند برخی کارشناسان رقم واقعی خسارت را بیش از این میزان می دانند.

عضو کمیسیون کشاورزی مجلس گفت: در سال 1403 رکورد واردات گوشت گوساله در 10 سال گذشته شکسته شد؛ این اتفاق در شرایطی رخ داد که دامدار داخلی نتوانست محصول خود را متناسب با قیمت روز به فروش برساند.

وی افزود: در اسفندماه 1403 قیمت تمام شده هر کیلوگرم دام زنده حدود 220 هزار تومان بود، اما قیمت فروش در بالاترین حالت به حدود 190 هزار تومان می رسید؛ بنابراین دامدار به ازای فروش یک گوساله 600 کیلویی، حدود 18 میلیون تومان متضرر می شد.

بیگدلی با طرح این پرسش که چرا برای توزیع گوشت وارداتی در فروشگاه ها به سرعت برنامه ریزی شد، اما برای عرضه مستقیم گوشت دامدار داخلی، آن هم در شرایطی که دامدار با زیان مواجه بود، اقدام مؤثری صورت نگرفت، گفت: وقتی نهاده گران شد، باید از دامدار حمایت می کردید، تسهیلات ارزان قیمت در اختیار او قرار می دادید و اجازه نمی دادید دامدار برای جبران زیان، دام مولد خود را بفروشد و از چرخه تولید خارج کند.

نمایندگان از پاسخ وزیر جهاد کشاورزی قانع نشدند

پس از اظهارات بیگدلی در نشست امروز مجلس، غلامرضا نوری، وزیر جهاد کشاورزی به سوالات نمایندگان مجلس پاسخ داد، اما در نهایت نمایندگان با 119 رأی موافق، 106 رأی مخالف و 5 رأی ممتنع از مجموع 260 نماینده حاضر در جلسه توضیحات وزیر را قانع کننده ندانستند.

در ابندای این نشست، هوشنگ هادیان پور، سخنگوی کمیسیون کشاورزی، آب، منابع طبیعی و محیط زیست مجلس، گزارش این کمیسیون درخصوص سؤال ملی عباس بیگدلی، نماینده مردم تاکستان و تعداد 50 نفر از نمایندگان مجلس از غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی و محور های این سوال را قرائت کرد:

1. عملکرد وزارت جهاد کشاورزی در ایجاد زیرساخت های مورد نیاز مدیریت جامع دام کشور، اطلاعات دام کشور به صورت برخط و شناسایی، ثبت و شماره گذاری انواع دام کشور به تفکیک نظام های تولیدی؛ یعنی صنعتی، روستایی و عشایری چیست؟

2. عملکرد و خروجی وزارت جهاد کشاورزی در تدوین برنامه بهره برداری پایدار، تعادل نوع و تعداد دام ها، منابع خوراکی و خروجی دام از مرتع به میزان سه میلیون رأس در سال و ایجاد ظرفیت معادل صنعتی در برنامه های عملیاتی برای جلوگیری از قاچاق و کنترل جابجایی و رهگیری محصولات تا مصرف کننده نهایی چیست؟

3. عملکرد وزارت جهاد کشاورزی در ارائه خدمات اصولی و زیربنایی و توزیع عادلانه آن در نظام های مختلف تولیدی و در پهنه های جغرافیایی چیست؟

4. عملکرد بودجه ای و به طور مشخص میزان اعتبار تخصیصی و هزینه شده برای موارد فوق که می بایست از محل درآمد حاصل از اخذ عوارض و تعرفه صادرات و واردات دام تامین شود، به چه نحو انجام شده است؟

5. ارائه گزارش کامل از وضعیت آمار و اقدامات انجام شده درخصوص میزان پیشرفت هویت گذاری دام در کشور.